Ölüdeniz'in güneyinde, Babadağ'ın eteklerinde 350 metreye varan dik kanyon duvarlarıyla çevrili bir koy uzanır. Adını, vadiyi yuva edinen 80'in üzerinde kelebek türünden — özellikle de yaz aylarında yoğunlaşan Jersey kaplan kelebeğinden (Euplagia quadripunctaria) — alan bu koy, karadan kolay ulaşılamaz oluşu sayesinde büyük ölçüde bozulmadan günümüze gelmiştir.
Hikâyesi: Kanyonun hemen üzerinde, Likya dönemine ait Perdicia adlı antik yerleşimin kalıntıları bulunur (yaklaşık M.Ö. IV. yüzyıl). Koy uzun yıllar "Güdürümsu" adıyla bilinirdi. 1970'lerin sonunda fotoğrafçı ve koleksiyoncu Rıfat Kılar, buradaki kelebek yoğunluğundan etkilenerek koya "Kelebekler Vadisi" adını önerdi; 1987'de bu isimle başlatılan küçük işletmeyle ad kalıcı oldu. Vadi 8 Şubat 1995'te 1. derece doğal SİT alanı ilan edildi; bu statü yapılaşmayı yasakladı ve bölgenin doğal halini korumasını sağladı.
Görülmesi Gerekenler:
- Şelale: Kaynağını Faralya tarafından alan dere, vadinin iç kısmında yaklaşık 50-60 metre yükseklikten dökülen bir şelale oluşturur. Plajdan içeriye doğru kısa bir patikayla yürünür.
- Jersey kaplan kelebekleri: Yaz aylarında, özellikle dere yatağı ve şelale çevresinde görülebilen turuncu-siyah kanatlı kelebekler.
- Kanyon duvarları: Tekneyle yaklaşırken 350 metreye varan dik kayaların arasından açılan dar koyun manzarası başlı başına etkileyicidir.
- Plaj ve berrak su: Koyun çakıllı kumsalı ile berrak, turkuaz denizi.
Ulaşım: Karaçulha'daki villanızdan koya doğrudan kara yolu yoktur; iki seçenek vardır. Çoğu ziyaretçi, villadan ~18 km / araçla ~30 dakika uzaklıktaki Ölüdeniz'e gidip oradan tekneyle (~30 dk) ulaşır; yaz sezonunda hem günübirlik tekne turları hem de Ölüdeniz–Vadi arası sefer yapan servis tekneleri bulunur. İkinci seçenek Faralya (Uzunyurt) mahallesinden inilen patikadır — fakat bu rota dik, kaygan ve yer yer sabit halatlarla iniş gerektiren bir güzergâhtır. Yalnızca deneyimli, formda yürüyüşçüler için uygundur; çocuklar, yükseklik korkusu olanlar ve sıradan ziyaretçiler için önerilmez.
En İyi Sezon: Vadi genellikle 1 Mart – 1 Kasım arasında ziyarete açıktır. Kelebekleri görmek için ideal dönem Haziran sonu – Eylül başı (özellikle temmuz-ağustos). Şelale en gür halini ilkbahar ve erken yaz aylarında yaşar; yaz ilerledikçe su akışı azalır.
En İyi Saat: Günübirlik tur teknelerinin kalabalığından kaçınmak için sabah erken seferleri tercih edin; öğleden sonra koy daha hareketli olur.
İpuçları:
- Su ayakkabısı/sandalet faydalı olur: plaj çakıllı, şelale patikasının son bölümü taşlık ve yer yer halat yardımıyla geçilir.
- Şapka, güneş kremi ve bol su alın; kanyon içinde gölge sınırlıdır.
- Koyda küçük bir işletme bulunsa da seçenekler kısıtlıdır; atıştırmalık ve nakit bulundurmanız iyi olur.
- Burası 1. derece SİT alanıdır: çöpünüzü geri taşıyın, kelebeklere ve bitkilere dokunmayın, doğal dengeyi bozmayın.
- Tekneyle dönüş saatini önceden teyit edin; son seferi kaçırmamaya dikkat edin.
- Deniz genellikle sakindir, ancak rüzgârlı günlerde koyun ağzında dalga artabilir.
